Forum Dyskusyjne :: Cyganie
Najlepsze forum młodzieżowe w Sieci!

FAQ  Wyszukiwarka  Użytkownicy  Grupy  Rejestracja  Zaloguj  Album

Forum Dyskusyjne Strona Główna » Ogólne » Kontrowersyjne tematy » Cyganie

Cyganie
Autor Wiadomość

#Magda 
z przymrużeniem oka


Wiek: 23
Dołączyła: 15 Sie 2006
Posty: 2262
Skąd: Kraków!

Wysłany: 2007-03-05, 10:04   

Nie miałam okazji poznać ich od dobrej strony, ci których widziałam to najczęśćiej osoby brudne, żebrające, grające na harmonii w tramwajach, szturchające o "złotówkę i papierosa".
_________________
mrau...
 
 

Nisia 

Wiek: 20
Dołączyła: 16 Lut 2007
Posty: 132

Wysłany: 2007-03-05, 11:07   

Nie mam dobrego zdania o cyganach których mam okazje obserwować. Wiecznie brudni, śmierdzący, żebrzący gdzie popadnie, z całym przedszkolem dzieci, i STRASZNIE głośni.
Ale znam też rodzine cyganów którzy są czyści, schludni, bogaci i przede wszystkim mają kulture!! Potrafią zachować sie w miejscu publicznym.
 
 

myszka_miki 


Wiek: 23
Dołączyła: 01 Lut 2007
Posty: 36
Skąd: Kraków

Wysłany: 2007-03-05, 11:38   

Ja również nie mam co najlepszego zdania na temat Cyganów. Jak byłam mała to w moim mieście było ich niewielu. Zawsze przyglądałam się im z wielkim podziwem, podziwiałam tą ich pewność, stroje, język....

Ale w miarę mojego dorastania, przybyło ich... jest nawet jedno osiedle gdzie oni prawie wyłącznie mieszkali. To osiedle znajdowało się po linni prostej do mojej szkoły, do której na piechotę miałam 15 minut. Na owym osiedlu zostałam pare razy okradziona, raz dość pobita (wylądowałam na pogotowiu), a w zimie obrzocona śniegiem. Musiałam wybrać inny sposób na docieranie do szkoły, a mianowicie autobus.

Druga rzecz jaka mi się teraz przypomina to była pewna Cyganka która zapukała do drzwi naszego mieszkania, w domu była tylko babcia. Poprosiła o szklankę wody i coś do jedzenia. Wyglądała jakby w ciąży była, babcia się nad nią ulitowała. W czasie gdy babcia wody jej nalewała tak obrobiła kuchnię nam i siostrze ukradła telefon który w ładowarce był i pare innych rzeczy.

Znam jednak, jak na razie jedną, pewną cygańską rodzinę mieszkającą niedaleko. Bardzo kulturalni, wykształceni ludzie. Jedno z dzieci to nawet lekarzem wysokiej rangi jest. Zawsze się na ulicy kłaniają, pomogą jak jest jakiś problem, choćby z innymi Cyganami. Raz nawet byłam do nich zaproszna do domu na urodziny czyjeś. Ich sąsiedzi (inni Cyganie) patrzyli na mnie, na nich ze zgorszeniem, a Ci jakby nigdy nic nie przejmowali się tym.

Tak jak i inne narodowości, nie wszyscy Cyganie są źli, są i Ci dobrzy i Ci źli. Ale myślę, że to co złe się o nich mówi, to chyba raczej ich zasługa. Nikt by nie mówił że kradną jakby tak rzeczywiście nie było, nikt by nie mówił że od nich śmierdzi i że są chodzą brudni jakby tak nie było. Ja wiem że nie wszyscy są bogaci, ale w biedzie to raczej nie żyją.... przynajmniej Ci których widuje.
 
 

chińczyk


Wiek: 21
Dołączył: 13 Lut 2007
Posty: 42
Skąd: wawa

Wysłany: 2007-03-05, 15:23   

no tak ja zostałem ogradziony na polskim osiedlu i co mam mówć że Polacy to złodzeje tak samo w pekinie na niektórych osiedlach też zostanieie okradzeni a nie niektórych zajefajnie przyjeci tak samo przez cyganów byłem kiedyś w ostrawie na pływani spotkałem cyganów którzy pomogli mi odzyskać telefon który okradł mi niby miły czech
 
 

*Apple 

Wiek: 19
Dołączyła: 25 Sie 2006
Posty: 1281
Skąd: 49°59'N 18°57'E

Wysłany: 2007-03-05, 15:54   

Pinkusia napisał/a:
Denerwuje mnie, kiedy inni opowiadają, że Cygan zły, Cygan złodziejem!

Nigdy osobiscie nie znałam żadnego Cygana więc niewiele moge powiedzieć na ten temat. Ale z opowiadań mojego dziadka, który już sporo przeżył na tym świecie(89lat) wynikaja takie wnioski,że rzeczywiscie mają tą złodziejską żyłkę we krwi.
W kazdym razie kiedyś tak na pewno było, nie wiem jak teraz.
Dziadek przecież ostanim razem w cywilizacji był 30 lat temu :P

Magda napisał/a:
Nie miałam okazji poznać ich od dobrej strony, ci których widziałam to najczęśćiej osoby brudne, żebrające, grające na harmonii w tramwajach,

Jak ktoś gra na harmonijce to wg ciebie juz jest gorszy?
Ja uwielbiam harmonijkę, uczę sie na nije i pojadę do Katowic na dworzec zarabiać kasę grając na niej! I przy okazji umilać czas podróżnym.

Nisia napisał/a:
z całym przedszkolem dzieci,

Jak ktos ma dużo dzieci to źle?
Chciałabym czasy takie jak dzieci wtedy były radością!
Wszyscy mieli przynajmnije po 5 dzieciaków i było w domach wesoło.
A teraz jedno dziecko i jeszcze kłopot!
Cyganie lubią mieć dzieci, a to oznacza,że jednak są dobrymi ludźmi.

Ogólne podsumowanie Cygan:
Są zwykłymi ludźmi, którzy różnią się swoją kulturą, ale to nie oznacza,że są gorsi.
Bo inni jednka są.

ps. ale z tymi taborami jednak im się udało. też chciałabym tak podróżowac po świecie w wozie, rozbijając się na nieznanej polanie :) ach! mieli bajkowe życie!
 
 

#Magda 
z przymrużeniem oka


Wiek: 23
Dołączyła: 15 Sie 2006
Posty: 2262
Skąd: Kraków!

Wysłany: 2007-03-05, 15:59   

Apple napisał/a:
Jak ktoś gra na harmonijce to wg ciebie juz jest gorszy?
nie napisałam tego nigdzie.

btw harmonijka a harmonia to dwa różne słowa

w krakowie w tramwajach mozna spotkać Cyganów grywających na niej standardowe utwory, czym próbują sobie dorobić - niestety nie wiem do czego, chyba nawet wolę nie wiedzieć.
a co gorsza najczęściej jest to młody chłopiec, albo młoda dziewczynka.
Apple napisał/a:
I przy okazji umilać czas podróżnym.
Niestety wzbudza to odwrotne reakcje.
_________________
mrau...
 
 

#Códak 
Ë! Suomi Haloo!


Wiek: 19
Dołączył: 23 Sty 2006
Posty: 1265
Skąd: Serbia

Wysłany: 2007-03-05, 16:59   
   Skype: Budapesti Közlekedési Részvénytársaság

Z Cyganami to jest dosyć skomplikowany temat. Owszem racja, że nie można oceniać całego 10 milionowego narodu po jednostkowych przypadkach.. To tak jakby nienawidzić Polaków, bo ktoś Ci podpierdolił telefon. Z drugiej jednak strony jak tak głębiej się przyjrzeć, to od dziecka jesteśmy uczeni stereotypów, jakoby cyganie byli brudni, żebrzący, agresywni, biedni itp, itd. Ogólnie rzecz biorąc od najmłodszych lat, Romowie są nam przedstawiani w jak najgorszym świetle. Sam pamiętam jak chodziłem jeszcze do przedszkola. Na przeciwko naszego podwórka Były takie stare kamienice(podwórze takie ;]) I w jednej z nich mieszkali Romowie. Pamiętam że o tych cyganach nie mówiono wówczas inaczej niż "Rumuny" ,"Biedaki" itp. - Ot co dzieci z domu wynoszą xD
Z drugiej jednak strony, trzeba obiektywnie przyznać że te stereotypy nie biorą się z sufitu. Co prawda to prawda że cyganie od dawna "pracowali sobie" na tego typu opinie. No chociażby granie na harmoszce w tramwajach. Żebranie na dworcach itp. itd. W Belgradzie nawet doszło do takiego paradoksu, że w ścisłym centrum miasta, dokładnie na dużym placu pod mostem nad Sawą, są Cygańskie slumsy. Po prostu takie współczesne getto. Coś strasznego-chaty (tak, nie domy-chaty) zbite z drewna i blachy...
(Gwoli ścisłości dodam, że tam nie byłem, widziałęm tylko ten obraz z góry, z mostu. Z tego co słyszałem, to nawet Serbowie tam nie chadzają ;-). O złodziejstwie już nie wspomne. Pamiętam jak kolega mi opowiadał że we wczesnych latach '60 jak jego dziadek był dyrektorem PGR-u to przyjechał do niego tabor i chciał przenocować. Dziadek kolegi odpowiedział 'Ja was nie moge wpuścić bo wy złodzieje jesteście'. Ale w końcu wpuścił. Rano okazało się że Cyganów już nie ma...a razem z nimi zniknęło 5 kurczaków xD Jak sie okazuje, w każdym stereotypie coś jest.
Jednak Cyganie to nie tylko bieda i pocinanie na Harmonii w metrze. Jest jeszcze inna, że tak to ujmę klasa społeczna Romów xD Znam przypadek, Romów żyjących sobie w klimatyzowanej willi, jeżdżących najnowszymi autami mającymi kasy jak lodu, i w ogóle żyjącymi lepiej niż niejeden Polak. To są złodzieje (o! znowu!) samochodów. Policja ich nie złapie, bo to wszystko działa na zasadzie 'na osiedlu wszyscy wiedzą ale nikt nie wie' ;-) I to uważam za wiele gorsze bo kto wie co im może przyjść od głowy. Dzis ukradną samochód. Jutro być może kogoś zastrzelą.
Ogólnie rzecz biorąc, Cyganie to trudny temat. Z jednej strony mamy piękne filmy Kusturicy o Serbskich Cyganach ("Czarny kot, biały kot","Czas Cyganów"). Z drugiej strony Belgradzkie getto i żebraków nz dworcu itp. A ja? Niestety ale przyznam się że też wychowałem sie na podobnych stereotypach jakie wypisałem gdzieś-tam na górze Nie mam do nich dobrego stosunku...
Na zakończenie dodam ciekawostkę: Cyganie mają njgorzej nie w pogrążonej w Kaczyźmie Polsce ale w...spokojnej i stabilnej Słowacji. Oni tam mieszkają w specjalnych wydzielonych wioskach. Mają nawet własne getto - tylko tak to można ująć. Jest to owiane złą sławą osiedle Lunik IX w Koszycach. Na pozór normalne blokowisko. Ma tam nawet pętlę autobus miejski. A jednak są tam tylko cyganie. Słowacy nigdy tam nie wchodzą...
Chodzi tam nawet taki kawał: "Kiedyś na Słowacji przeprowadzono taką sondę:'Jakich słów nie chciałby pan/pani usłyszeć od cygana?' Okazało się większość nie chciałaby usłyszeć: "Dzień dobry jestem pana nowym sasiadem" ;-)
No. Oto koniec. Moze ktoś przeczyta ;-)

PS: Dosłownie jak w "Dniu Świra"
Apple napisał/a:
I przy okazji umilać czas podróżnym.

No masz! Co ci się wydaje? że dworzec w Katowicach to Warszawska Wola przed wojną albo zaraz po? -.- Ludzie wolą teraz słuchać mp3. "Muzyka na wyciągnięcie ręki! A ty im bedziesz zaiwaniać zakazane piosenki" :>
_________________
MĄDREMU WYSTARCZY JEDNO SŁOWO - GŁUPIEMU NAWET REFERATU MAŁO
Koreańczyków jest dwóch ale nie są braćmi mimo że obaj jedzą gruszki
Nie zawsze trzeba wsłuchiwać się w głos europejskich stolic, tańczyć pod muzykę z Berlina - Vytautas Landsbergis

[Sähköinen sensuuri 19-06-2008]
Ostatnio zmieniony przez Códak 2007-03-05, 19:36, w całości zmieniany 2 razy  
 
 
 

userka 


Dołączyła: 27 Gru 2006
Posty: 72
Skąd: od mamy i taty

Wysłany: 2007-03-06, 21:01   

ja nigdy nie poznałam osobiście ani nawet nie widziałam żadnego cygana (w moim mieście ich nie ma). jak zawsze staram się nie uogulniać. każdy człowiek jest inny, a wielu ludzi niestety ocenia innych według utartych stereotypów.
_________________
Bóg stworzył człowieka, bo rozczarował się małpą. Z dalszych eksperymentów zrezygnował...
 
 
 

Gamal 


Dołączył: 02 Sty 2007
Posty: 309
Skąd: Festung Breslau

Wysłany: 2007-03-06, 22:02   

No cóż...
Nigdy nie spotkałem pracującego Cygana, za to kradnących, żebrzących czy sprzedających ukradzione rzeczy ("tanie perfumki z Niemiec dla pana") mnóstwo.
Widzę tylko, że mają kupę dzieci i żerują na zasiłkach, bo do roboty się nie wezmą.
Wiem, że wystarczy dwóch Cyganów na ulicy albo w sklepie, żeby narobili więcej hałasu niż 1000 Polaków. Czy oni ciągle muszą krzyczeć??
Tak więc stosunek do ich społeczności mam bardzo negatywny.
Owszem zapewne są wśród nich jednostki porządne, uczciwe i pracowite... ale ja takich nie spotkałem.
_________________
"Mój wypaczony bolszewizm przekształcił się w antybolszewizm i poprzez trockizm doszedł do faszyzmu."
Grigorij Jewsiejewicz Zinowiew
 
 

Idia 
pomaluj mi paznokcie

Dołączyła: 03 Paź 2006
Posty: 1006
Skąd: Z Piekła

Wysłany: 2007-03-06, 22:24   

Sami sobie zasłużyli na takie miano.
Po prostu ich nie darze sympatią.
- Ich 'rozmowy' słysze z pół kilometra.
- Ich grubiaństwo
- Ich krzyki, bitwy, wojny
-Nie mają poczucia odpowiedzialności przy tym też uczą tego swoje dzieci, które tez się tak zachowują. Przykład 5 letnia cyganka klnie, pluje, kopie, wyzywa. Nie da się jej przetłumaczyć tego, że zle robi. Uderzyć tez sie nie uderzy dziecka.
- myslą, że im wszystko wolno co nie dokonca jest prawdą mimo mniejszości narodowej.
To i wiele innych 'rzeczy', które w nich nie trawie.

Swoją droga jak byłam mała 'zaczepiła' mnie jedna cyganka to ją pobiłam xD
_________________
Skarb to nie tylko złoto czy srebro!!

'' - Ludzie przybierają wciąż nowe maski...
- A co kryje się pod tymi maskami?
- Cała masa gówna. ''
 
 

anita14 


Wiek: 15
Dołączyła: 16 Mar 2007
Posty: 52
Skąd: Krk

Wysłany: 2007-03-17, 09:04   

A ja powiem wam że nie wierze w to "cygani są źli, kradna, itp" to sa ludzie tacy jak my, a czy niektórzy Polacy też nie żebrzą?? a i nie uwierze w to ze polacuy nie kradna..., oczywiscie nie wszyscy ~~ Pozdrawiam
 
 
 

#Mordred 
logiczny diabeł


Dołączył: 19 Lis 2005
Posty: 2651
Skąd: ósme piętro

Wysłany: 2007-03-17, 16:31   

W Głogowie Cyganie zajmują się wyłudzaniem od ludzi gotówki, szwędaniem i opieprzaniem, do roboty się żaden nie weźmie.

Jedyna ich aktywnosc, ktora dostrzeglem, to wsuwanie za nogi najmniejszego dziecka przez otwór w pojemniku na ubrania PCK, dziecko to wybiera, co mu sie podoba/co mu kazali, po czym zostaje wyciagniete spowrotem za nogi.
_________________
"tu gdzie mnie nie ma świat umiera
i o litość blaga każde drzewo kamień książka rym"
 
 

Asystent 


Dołączył: 26 Sty 2007
Posty: 240
Skąd: Poznań

Wysłany: 2007-03-18, 00:01   

nie znam tej narodowosci zeby ją oceniać, a juz napewno nie mam zamiaru tego robić po stereotypach...wstrzemięźliwie patrzę na wszelkie komentarze - jedyne co zauwżyłem to wróżące sympatyczne babcinki na ulicy i maloletnie cwaniaczki w marketach cygańskiego pochodzenia...aha dzisiaj w sklepie widzialem starszego cygana i moze 8 letniego syna - zrobili zakupy zapakowali sie w mercedesa i pojechali - normalni mieszkancy naszego kraju (no moze z wyjątkiem tego mercedesa ]:-) )...
_________________

 
 
 

fiu

Dołączył: 12 Gru 2006
Posty: 12

Wysłany: 2007-03-20, 14:13   

cyganow znam z ksiazek ficowskiego i blaise'a cendrarsa,
ale tez z wyjazdow do rumunii.
na balkanach wiekszosc żyje w strasznych warunkach a
niektore tradycje / zwyczaje - szczegolnie odnosnie kobiet budza moje przerazenie.
cyganie w taborach bywaja agresywni- i trzeba w ich obecnosci byc ostroznym.
Ci zyjacy stacjonarnie, pomimo nędzy, zwykle sa bardzo mili.
to nie reguly - rzecz jasna, tylko moje obserwacje.
inna sprawa, ze przerażajace jest tez jak cyganow traktuja Rumuni.
to dla nich ludzie drugiej kategorii i zaden Rumun "z pozycją"
do chaty cyganskiej nie wejdzie.
duzo by o tym mowic.
bez uprzedzen -
to prawda, że cyganie nie daja obecnie za wiele powodow by darzyc ich sympatia,
ale to ciekawy narod, ktory wydał wielu ciekawych ludzi.
żyją inaczej i stad wiele nieporouzmień - a izolacja te nieporozumienia pogłębia.
smutne, że nie za bardzo widać sposób nawyjscie z tej sytuacji
cendrarsa i ficowskiego polecam.
na szybko tyle.
Ostatnio zmieniony przez fiu 2007-03-20, 14:16, w całości zmieniany 1 raz  
 
 

Gamal 


Dołączył: 02 Sty 2007
Posty: 309
Skąd: Festung Breslau

Wysłany: 2007-03-20, 15:13   

fiu napisał/a:
ale to ciekawy narod, ktory wydał wielu ciekawych ludzi.


Mianowicie? Jakoś nie kojarzę znanych Cyganów, którzy do czegoś doszli (wyjątek E. Górniak).
_________________
"Mój wypaczony bolszewizm przekształcił się w antybolszewizm i poprzez trockizm doszedł do faszyzmu."
Grigorij Jewsiejewicz Zinowiew
 
 

kotlecik 


Dołączył: 30 Lis 2005
Posty: 746
Skąd: warmia-masuria

Wysłany: 2007-03-23, 11:10   

w moim miescie to zlodzieje xD
 
 

Galaxy 
mała wielka dusza


Dołączyła: 10 Lip 2006
Posty: 485
Skąd: Dębica

Wysłany: 2007-03-26, 14:21   

Pinkusia napisał/a:
Jak ludzie mogą oceniać naród cygański, skoro nic o nich nie wiedzą?

To tak jak Polaków się ocenia jako naród pijański. A wielu z nas mogłoby powiedzieć, że u niego w rodzinie nie pije sie wódy non stop, prawda? Ludzie oceniają innych przeważnie na podstawie złych rzeczy, bo te najbardziej zapadają w pamięć. Oczywiście nie można oceniać zbyt pochopnie. Ja na przykład nigdy nie postraszyłabym mojego dziecka Cyganem, bo kto wie czy jakiś nie uratuje mu życia kiedyś? Nie mam nic do Cyganów. A zdanie ludzi wzięło się z tego, że wielu z nich jest jednak złodziejami i "szubrawcami" i to ludzie zapmietali, jeden drugi poźniej 10 i 100. Ale to nie oznacza, że każdy taki jest. Ważne, że Ty wiesz, iż Twój dziadek był wspaniałym człowiekiem i dobrze go wspominasz.
 
 
 

#Mokra 
Bobson


Dołączyła: 07 Paź 2006
Posty: 3821
Skąd: z doliny muminkow

Wysłany: 2007-03-26, 15:48   

Cytat:
Jak można wypowiadać się na temat, o którym się nic nie wie?

Po czynach tych ludzi i po ich zachowaniu.

Zydu napisał/a:
w moim miescie to zlodzieje

Mordred napisał/a:
W Głogowie Cyganie zajmują się wyłudzaniem od ludzi gotówki, szwędaniem i opieprzaniem, do roboty się żaden nie weźmie.

Kot Filemon napisał/a:
Cygańskie dzieci bywają agresywne, klną, palą... od kogo sie tego nauczyly

Cytat:
- Ich 'rozmowy' słysze z pół kilometra.
- Ich grubiaństwo
- Ich krzyki, bitwy, wojny

Gamal napisał/a:
za to kradnących, żebrzących czy sprzedających ukradzione rzeczy


Jak ma sie ich poznac kiedy stwarzaja taka opinie o sobie. Wiadomo. Jest roznie, ale widzac cyganskie dziecko w tramwaju ktore nie jest umyte ani pozadnie [np cieplo] ubrane, grajace na roznych instrumentach muzycznych, napawa mnie nie litoscia lecz pogarda. POgarda ta ni ejest skierowana do owego dziecka tylko do doroslego cygana stojacego przy drzwiach, ktore pilnuje owe dziecko. Nie pilnuje po to by mu sie nic nie stalo, pilnuje by oddalo mu wszelkie zarobione pieniadze. Zamias wziac sie do roboty i samemu zarobic na normalne [w miare normalne] zycie, zyja na ochlapach i w biedzie. I mimo uprzedzen ludzi to zyja tak na wlasne zyczenie.
_________________
Bobek <3
:rotfl:
uuu aaa yyy
 
 

#Códak 
Ë! Suomi Haloo!


Wiek: 19
Dołączył: 23 Sty 2006
Posty: 1265
Skąd: Serbia

Wysłany: 2007-03-29, 17:23   
   Skype: Budapesti Közlekedési Részvénytársaság

Gamal napisał/a:
wyjątek E. Górniak

oO to ona jest cyganką?
fiu napisał/a:
przerażajace jest tez jak cyganow traktuja Rumuni

Najgorzej to traktują ich Słowacy. I Serbowie. Zresza na Bałkanach w ogóle jest im ciężko. Gdzieś o tym już na górze pisałem.
_________________
MĄDREMU WYSTARCZY JEDNO SŁOWO - GŁUPIEMU NAWET REFERATU MAŁO
Koreańczyków jest dwóch ale nie są braćmi mimo że obaj jedzą gruszki
Nie zawsze trzeba wsłuchiwać się w głos europejskich stolic, tańczyć pod muzykę z Berlina - Vytautas Landsbergis

[Sähköinen sensuuri 19-06-2008]
 
 
 

karda90 


Dołączyła: 20 Lut 2006
Posty: 422
Skąd: gdzieś tam...daleko

Wysłany: 2007-04-06, 18:36   

ja osobiście do nich nic tam szczegolnego nie mam ale denerwuje mnie to że nie mowia tylko krzycza zawsze jak jeździlam do babci(mieszka na osiedlu gdziej jest sporo cyganów) to słychac ich juz bylo z kilometra
_________________
"W ŻYCIU MOŻNA LICZYĆ TYLKO NA SIEBIE. A I TEGO NIE RADZE"
 
 
Wyświetl posty z ostatnich:   
Odpowiedz do tematu
Nie możesz pisać nowych tematów
Nie możesz odpowiadać w tematach
Nie możesz zmieniać swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz głosować w ankietach
Nie możesz załączać plików na tym forum
Możesz ściągać załączniki na tym forum
Dodaj temat do Ulubionych
Wersja do druku

Skocz do:  

Profesjonalne pozycjonowanie stron internetowych. • projekty domówProjekty domów • Znajdziesz tu śmieszne Opisy GGForum

Powered by phpBB modified by Przemo © 2003 phpBB Group designed by szpak
Mapa forum | Mapa forum XML

Firma "Krynski NET" Michał Kryński - własciciel serwisu Znajomi.biz nie ponosi odpowiedzialnosci za tresc wypowiedzi zamieszczanych przez uzytkownikow Forum. Osoby zamieszczajace wypowiedzi naruszajace prawo lub prawem chronione dobra osob trzecich moga poniesc z tego tytulu odpowiedzialnosc karna lub cywilna. statystyka